Houden van dekkaters (door Henk Keers)
Het houden van een dekkater doe je niet zomaar. Dat is een roeping waarbij kennis van de kat in het algemeen strikt noodzakelijk is. Een kater is het belangrijkste dier in uw cattery. Gedurende zijn leven is hij in staat meer kittens te produceren dan welke poes dan ook. Een dekkater in opleiding groeit op in het huis van zijn eigenaar. Hij beschouwd zich als een volwaardig lid van de familie. Hij geniet als zijn eigenaar hem aanhaalt en complimentjes geeft. Hij kent zijn eigenaar door en door en de eigenaar kent de streken van z'n kater. Een toekomstig dekkater wordt geleidelijk en onder begeleiding in zijn nieuwe verblijf geïntroduceerd. Hij verblijft iedere dag, telkens een beetje langer samen met zijn eigenaar in zijn nieuwe omgeving totdat hij er uiteindelijk geheel vertrouwd mee is geraakt. Op zijn eerste werkdag is zijn eigenaar hem behulpzaam met de eerste poes. Spreekt hem geruststellend toe en begeleid hem naar zijn eerste dekking. Alleen op deze manier zal hij zijn nieuwe toekomst in het katerhuis aanvaarden en het vertrouwen in zijn eigenaar blijvend zijn. Daarentegen zal een kater die op vroege leeftijd plotseling uit zijn vertrouwde omgeving in een dekkater verblijf wordt geplaatst, zich daartegen verzetten, raakt gefrustreerd en zal zich verraden voelen. Hij zou in het ergste geval onbetrouwbaar en agressief kunnen worden. De eerste die dat zal merken is zijn eigenaar die hij niet meer zal vertrouwen! Spoedig zal dat lieve kleine speelse katje een afstandelijke en verbitterde kater zijn geworden welke wordt gevreesd door zijn eigenaar, stewards en keurmeesters.
Als u ondanks deze inleiding nog steeds van plan bent een dekkater aan te schaffen en u bereid bent uw kater vele uren gezelschap in het onder gesprietste dekkaterverblijf te houden lees dan gerust verder!
Dagelijkse beslommeringen
Als u heeft besloten dekkatereigenaar te worden kan het nuttig zijn eens een dekkatereigenaar te vragen eens een dagje te mogen meehelpen in de cattery of zomaar eens een praatje te maken over het reilen en zeilen van cattery. Ik ben er zeker van dat de meeste dekkater eigenaren u de zaken betreffende cattery management graag willen bij brengen.
Een belangrijke regel voor kater en eigenaar is regelmaat. Regelmaat en continuïteit geeft de kater een gevoel van bescherming en welbehagen. Het is zijn eigenaar die voor hem zorgt en op deze vaste tijden de aandacht geeft die hij nodig heeft. Mijn jongens kennen bijvoorbeeld het geluid van mijn auto. Ze weten dat ik altijd eerst bij hen kom alvorens het huis binnen te gaan. Maak dagelijks op gezette tijden het verblijf, de kattenbak en etensbakjes schoon gevolgd door een speel en opvrij uurtje. De visite wordt altijd luidkeels door mijn jongens geïnviteerd hen met een bezoekje in het katerhuis te vereren. Zij stellen het altijd zeer op prijs als men ook even bij hen op bezoek komt. Het is belangrijk dat een kat nooit mensenschuw wordt! Tenzij u een gefrustreerde en ongelukkige kater wilt hebben moet uw kater regelmatig een krolse poes ter dekking krijgen. Indien voor lange tijd geen poes voor hem beschikbaar is kunt u ook bijvoorbeeld een gesteriliseerde poes als gezelschap bij uw kater plaatsen. Zaak is dat u een dekkater nooit alleen in zijn katerhuis laat wonen. Als katereigenaar zult u zelf over voldoende fokpoezen moeten beschikken. Pas wanneer een kater zich heeft bewezen is het noodzakelijk te adverteren om voldoende poezen voor uw kater te krijgen. Hij moet worden geshowd om gezien te worden. Hierbij merk ik op dat het jammer is dat poezen eigenaren vaak alleen die katers kiezen die op zeker moment best in show worden. Het is algemeen bekend dat mooie katers niet per definitie mooie kittens te geven, integendeel. It takes two to tango! Shows zijn moment opnamen die door allerlei aangename maar ook minder aangename gebeurtenissen worden beïnvloed. Niet per definitie staan de beste katten op het podium!
Om een goede dekkatereigenaar te zijn is het niet alleen van belang de voor en nadelen van uw eigen poezenvolkje te kennen maar u moet ook in staat zijn de eigenschappen in andere bloedlijnen te herkennen. Voor de aanschaf van kater kan het ook van belang zijn het gedrag, stemming en reactie van de fokker van uw toekomstige kater te onderkennen. Maar al te vaak gebeurd het dat men elkaar na de verkoop van een kitten in de haren vliegt omdat het kitten niet aan de verwachting voldeed of iets dergelijks. Anderzijds kunnen er ook duurzame vriendschappelijke relaties ontstaan.
Dan hebben we nog de vraag moet ik een volwassen kater of een kitten kopen. Ik denk dat ieder dat voor zich moet uitmaken. Persoonlijk prefereer ik mijn jongens van kitten af om zodoende een sterke relatie met hen te kunnen opbouwen. Een oudere kat is qua karakter al geheel gevormd en zal zijn eigenaar die hem groot bracht missen. Hij zal daarom nooit echt innig met u worden. Daarentegen weet u wat u koopt. Anderzijds neemt u een zeker risico wanneer als u een jong kitten koopt. De ontwikkeling van het kitten zou wel eens anders zou kunnen verlopen dan waar u of de fokker op rekende. Kennis van bloedlijnen en hun ontwikkeling is ook hier van belang, maar ook niet altijd even betrouwbaar.
De aanschaf van een kater
Welke kater moet ik kopen? Dat is niet zo eenvoudig als het lijkt. We hebben keus genoeg omdat weinig katers nodig zijn voor de instandhouding van het ras. Ik zou het verkeerd vinden als men een kater koopt simpel en alleen omdat zijn vader of moeder een kampioen is. Het is beter eerst de stambomen te bestuderen om zodoende na te kunnen gaan welke lijnen de fouten in uw eigen stam kunnen elimineren. U koopt een kater in de eerste plaats voor uzelf! Daarbij is kennis van de standaard, foklijnen en katten die op stambomen van het kitten staan strikt noodzakelijk. Ik memoreerde al even, mooi x mooi is niet per definitie mooi maar heeft in belangrijke mate te maken met de fokmethode die men hanteert en de mate van inteelt (inbreeding) van beide katten. Katten met een hoge inbreedings graad vererven in de regel gelijkmatiger dan een die een out-cross stamboom heeft. Dat komt doordat genen uit eenzelfde lijn worden samen gevoegd en daardoor een hogere homogeniteit in een stam bewerkstelligen. Met deze fokmethode bereikt men dat katten genotypisch en fenotypisch steeds meer op elkaar gaan lijken. Ze bezitten allen dezelfde genenpool. Dat betekent overigens niet dat men meteen een broer-zus combinatie moet kopen. Alles kent zijn grenzen. Als men niet voldoende kennis beschikt m.b.t. de verschillende foktechnieken is een out-cross verparing altijd nog het veiligst! Gezondheid en karakter van uw toekomstige dekkater is natuurlijk ook van het meeste belang. Lees daarom ook eens de lijst met defecten die in het ras voorkomen, maar ongewenst zijn. Men zegt wel dat het karakter van de kater bepalend is voor het karakter van de kittens. Ik deel deze menig overigens niet. Toch vindt ik het belangrijk dat katten en katers in het bijzonder een lief karakter moeten hebben, niet alleen voor uzelf maar ook voor de publiciteit van het totale ras! Nog steeds hoor je, overigens van niet kenners, Siamezen zijn vals! Het is daarom belangrijk dat u uw kater koopt bij een fokker die integer en eerlijk is en met zijn lijnen winnaars produceert! Waarbij ik moet opmerken dat deze twee eigenschappen lang niet altijd samen hoeven te gaan! Het belangrijkste is dat u weet dat de foklijn van uw kater voor zover dat natuurlijk is na te gaan geen regelmatig voorkomende levens bedreigende afwijkingen hebben. Koopt nooit een kater uit een nest dat niet perfect was. Hoe mooi de kat ook is. Voor u het weet kan een hele populatie een genetisch defect dragen. En daar bent u dan als dekkater eigenaar verantwoordelijk voor! Ik merk op dat in ieder ras wel eens een defect in meer of mindere ernstige mate zich voordoet. Gedegen wetenschappelijk onderzoek naar afwijkingen bij katten heeft nog niet plaats gehad en ik ben bang vanwege de geringe commerciële belangen dat dit ook nog wel een poosje zo zal blijven. Wat is nu eigenlijk een afwijking? Het ras dat we fokken? We moeten zaken ook niet ernstiger voorstellen dan ze in werkelijkheid zijn. Soms heb ik het gevoel dat sommige alleen maar bezig zijn met het fokken van afwijkingen! Niemand verteld mij welke afwijking met welke frequentie in welke stammen voorkomen. Tegenwoordig denken sommige verenigingen d.m.v. regelgeving, zaken waarvan nog niet eens bekend zijn of ze erfelijk zijn te kunnen controleren. Ik zei al enkele jaren geleden dat dit een nobel streven is maar de manier waarop deze gedachte gestalte wordt gegeven vooralsnog tot niets zal lijden. Regels zijn nauwelijks te controleren en zullen worden overtreden eenvoudig weg omdat de meeste fokkers maar ook de bestuurders van de verenigingen de knowhow over afwijkingen niet bezitten. Fokkers die wel over die kennis beschikken of zij die menen daarover te beschikken, zullen zich dan ook niets van deze regelgeving aantrekken. Zij zullen simpelweg van vereniging veranderen. Niemand die hen tegen kan houden. Centraal overleg tussen de diverse verenigingen vindt plaats maar men komt maar niet tot samenwerking zodat van afspraken maken welke deze problemen moeten ondervangen niet veel terecht komt. En waar blijf je dan als vereniging die het allemaal zo goed met de kat voor heeft maar geen fokkerleden meer heeft om dit beleid gestalte te doen geven? Informatie en educatie van fokkers zijn de enige instrumenten om zaken te kunnen reguleren. Reeds jaren geleden stelde ik voor dat fokkers eerst maar eens een kwalificatie moeten halen. Naar het zich laat aanzien een vooruitstrevende blik want met de nieuwe regelgeving zal van de regelmatige fokker mogelijk een kwalificatie worden vereist! Helaas zullen we het tot dan moeten stellen met wat in de wandelgangen wordt gefluisterd, achterklap en jaloezie en wat een welwillende fokker een geïnteresseerde wil bij brengen. M.b.t. afwijkingen is het de taak van de dekkatereigenaar dat wanneer zich met zekere regelmaat een bepaald defect in welke vorm dan ook in zijn foklijn voordoet hij de kater uitsluit voor de fok. Beginners doen er goed aan eerst eens een ervaren fokker en keurmeester te consulteren. U kunt natuurlijk ook uw rasclub advies vragen. Wees er zeker van dat het katje kort voor de koop is getest op FELV en FIV en negatief is bevonden alvorens hem in huis te nemen.
Dekkaterbehuizing
Maak niet de klassieke fout. Een dekkater kan niet naar behoren in een achterkamertje in huis worden gehouden! Ik heb sommige cattery's bezocht waar open katers in huis rond liepen z.g. omdat ze niet, of af en toe wat sproeiden. Afgezien het feit dat je bijna vlak ging van de stank toen de voordeur open ging, vroeg ik me af waarom het behang er dan zo geel uitzag en de deuren zo dik waren. Helaas is het herhaalde malen voorgekomen dat huizen en eigenaren moesten worden ontzet omdat de situatie maatschappelijk gezien, onhoudbaar was geworden! Een dekaterverblijf is dan ook puur noodzakelijk en dat betekend een flinke aanslag op uw portemonnee! Een dekkaterverblijf zou zich bij voorkeur apart van huis moeten bevinden maar wel in het zicht van bijvoorbeeld de keuken. De kater kan dan oogcontact houden met zijn eigenaar als deze de dagelijkse huishoudelijke handelingen verricht. Bovendien kan de eigenaar gemakkelijk de kater controleren wat handig is als hij een poes op bezoek heeft. Het verblijf is bij voorkeur van steen opgetrokken en is natuurlijk tochtvrij en waterdicht. Het beschikt over voldoende ramen waardoor daglicht kan toetreden en de kater naar buiten kan kijken als het slecht of koud weer is. De ruimte is minsten 6 m2 en stahoogte. Het is ruim genoeg voor een stoel voor de eigenaar. De ruimte voorziet verder in een slaapgelegenheid en vluchtplankje aan de muur of liever een vrijstaande klimpaal die de kater de nodige vlucht mogelijkheden moet geven als poes gedekt is. Ik heb mijn katers op een verhoogde plastic krat met daarop een verwarmde plastic mand gegeven. Op die manier staan ze vrij van de grond en heeft tocht geen kans. Bovendien kunnen de dekjes regelmatig worden verwisseld als katerlief weer eens in zijn mandje heeft gepiest! Ook ideaal voor poes die op bezoek komt. Besmetting en infecties hebben zo weinig kans. Uiteraard is het verblijf geïsoleerd en verwarmbaar tot een huiskamer temperatuur. CV is ideaal maar elektrisch of een gasgevelkachel is ook mogelijk. Denkt u wel om een thermostaat en alle overige installatietechnische en bouwtechnische veiligheid voorschriften alsmede eisen van nutsbedrijven en overheid! Het verblijf moet verder worden voorzien van een wenkooi voor een bezoekende poes. Stromend warm en koud water bij de wasgelegenheid is gezien de hygiëne noodzakelijk. Een radio geeft uw kater de nodige afleiding als u niet aanwezig bent. Het verblijf moet gemakkelijk zijn te reinigen, bijvoorbeeld wanden en vloer betegeld. De vloer is voorzien van een schrobputje. Op de vloer legt u een vloerkleedje of iets dergelijks. Mijn katers dekken overal, maar op de vloer uitsluitend als er een dekkleedje ligt. Er zijn ook voldoende speeltjes aanwezig zoals bijvoorbeeld een krab of klimpaal. Hygiëne is zeer belangrijk binnen een cattery en speciaal binnen het katerverblijf. Daar komen regelmatig vreemde katten waarvan je niets weet met alle risico's van dien. Als dekkater eigenaar loop je willens en wetens grote risico's welke je door goede hygiëne tot een minimum kunt beperken. Daarom is naast de dagelijkse reiniging, eens per week een zeer grondige sopbeurt noodzakelijk! Daarna desinfecteert u het verblijf met een desinfectans. Ik gebruik zelf Natrium Hypochlorid (Bleekwater) m.i. nog steeds de beste en goedkoopste desinfectans. Wel goed naspoelen! De dekkater moet om een gelukkig leven te kunnen leiden de beschikking hebben over een buitenren met daarin gras afgewisseld met verharding en klimgelegenheden. Een buitenren kan nooit groot genoeg zijn maar bijv. 3x2 meter is naar mijn menig minimaal. Als we bedenken dat een dekkater soms wel zijn leven lang in het verblijf moet doorbrengen is dergelijke behuizing toch niet te veel gevraagd!
De gebeurtenis
Het is altijd te prefereren de jonge kater de eerste dekking met een ervaren poes te laten geschieden. Het liefst een die hij kent maar dat is niet perse noodzakelijk. De ervaren poes weet wat er moet gebeuren en zal het de aspirant kater zo makkelijk mogelijk proberen te maken. Vaak zijn jonge katers erg opgewonden en impulsief. Hij zal dan ook flink gehavend uit de strijd kunnen komen als de poes nog niet gereed is voor de dekking en u niet op tijd bent om in te grijpen. Daarom is het noodzakelijk dat u een wenkooi in het dekkaterverbijf heeft. Zelf zet ik de poes indien nodig, een paar uur in de wenkooi om even bij te komen zonder dat ze meteen door een hitsige kater wordt lastig gevallen. Pas als de kater wat meer ervaren is zal hij ook de wat lastige poezen aan kunnen. Ik ben van mening dat de eigenaar in de buurt moet zijn als de kater de poes voor de eerste keer dekt. Ten eerste omdat u niet kunt verkopen dekgeld te innen zonder dat u er zeker van bent dat de poes überhaupt is gedekt. Maar ook omdat poezen bang kunnen zijn en daardoor agressief tegen de kater en in een enkel geval ook tegen u. De dekkatereigenaar zal dan de poes geruststellend moeten toespreken en proberen haar op haar gemak te krijgen. Bovendien kunt u meteen ingrijpen mocht het niet meteen liefde op eerste gezicht zijn. Alleen wanneer een kater ervaren is kunt u hem daarna zijn werk alleen laten uitvoeren. Soms is het een lust om te zien hoe vindingrijk een kater kan zijn bij een moeilijk te benaderen poes. Soms zult u moeten helpen met een dekking. Er zijn van die onrustige poezen die zich moeilijk laten dekken. Klemmen hun achterste zo heerlijk vast aan de grond, staart tussen benen, weer andere staan nooit stil en meer van die ongelukkige posities. In dat soort gevallen zult u uw kater een handje moeten helpen en poes in een goede positie voor de kater moeten manoeuvreren. Dan komt het aan op het vertrouwen dat u geniet van uw kater. Laat nooit een bezoekende poes bij uw andere cattery katten. Iedere cattery heeft z'n eigen beestjes om het maar eens simpel te stellen. Wanneer u een poes ter dekking krijgt moet u haar eerst nakijken op vlooien, geldige FELV en FIV test, geldige entingen kattenziekten en calicivirussen. U kijkt ook meteen of haar oren schoon zijn, ogen (derde ooglid en mond (slijm etc) maar ook of de nagels zijn geknipt. Ik ben van mening dat een poes in topconditie moet zijn alvorens men haar ter dekking aanbied. Als een poes niet in conditie is mag je ook niets van haar verwachten. Ik begeef me op glad ijs maar in dit traject zou het naar mijn mening nuttig zijn ook op FIP te testen. Een verhoogde titer is weliswaar geen aanwijzing op de bevreesde ziekte maar wel een signaal dat poes bezig is een virus te bestrijden. Je kunt je afvragen of je zo'n poes nu juist moet belasten met alle stress rondom de dekking en zwangerschap in het algemeen!
Poezen eigenaren moeten de dekkater eigenaar vragen de testen van kater te mogen inzien alvorens men zijn poesje ter dekking af geeft. Beide partijen behoren zich ervan te overtuigen dat aan alle voorwaarden is voldaan, niet alleen voor hun henzelf maar ook aan die van hun vereniging. Dit voorkomt teleurstellingen achter af.
Als kater eigenaar beoordeeld u de algemene conditie van de poes. Poezen kunnen meteen na aankomst enorm krols zijn andere wachten rustig een paar uur sommige wel een paar dagen voordat ze de kater toelaten. Wat er ook gebeurd als dekkater eigenaar moet u erop letten dat poes eet en drinkt. Van de dekkingen zult u een record bij moeten houden met daarop datum van de dekking. Naam van de poes en eigenaar etc. Zelf heb ik daarvoor een computerprogramma waarin alle records worden bijgehouden. De eigenaar van de poes krijgt van mij verder een dekkontrakt waarin exact staat vermeld welke voorwaarden en service zij voor het dekgeld mogen verwachten. Daarnaast geef ik aan, de eerste dag van de dekking en de dag waarop het nest mogelijk geboren gaat worden. Helaas is dit nog niet standaard of verplicht gesteld door de verenigingen maar ik kan het een ieder aanraden. Daarnaast moet een dekkater eigenaar voldoende genetisch onderlegd zijn om poezen eigenaren te adviseren t.a.v. passende lijnen en kleurvererving. Toegegeven een hoop papierwerk maar voor de continuïteit van het ras strikt noodzakelijk! Als kittens geboren zijn doet u er goed aan het nest te gaan bekijken wanneer dit een week of 10-12 zijn. Zo leert u de lijn van uw kater goed kennen wat weer in uw adviezen naar anderen toe waardevol kan zijn. Veelal stellen poezen eigenaren het zeer op prijs als u belangstelling voor hun kittens toont. Op deze manier onderhoud u nog eens sociale contacten en kunt u mensen enthousiast maken verder te gaan. Deze stimulans om verder te gaan komt dan weer ten goede aan de populariteit van uw ras!
Als dekkater eigenaar krijg je nogal eens de vraag voorgeschoteld hoelang een dekkater nu eigenlijk dekkater kan blijven? Deze vraag is ook al niet eenvoudig te beantwoorden. Het hangt sterk samen met het karakter van de kater zelf. Heeft hij nog genoeg dekking? Anderzijds kun je afvragen dekt hij niet te veel of nog anders gesteld heeft hij al niet te veel gedekt! Sommige katers zijn zoveel gebruik dat zij op alle stambomen te vinden zijn. Je kunt je afvragen of dat goed voor een ras is? Ik weet dat sommige katers dekken totdat ze er bij neer vallen om het maar eens oneerbiedig te zeggen. In Engeland zijn dekkaters met leeftijden van 13-15 jaar geen uitzondering. Ik ben van mening dat openbare dekkaters niet te lang moeten dekken. Een eigenaar die weet waar hij het over heeft en begaan is met het ras wat hij fokt zal selectief zijn met het geven dekkingen en is zelf het best in staat om te bepalen wanneer hij zijn kater moet castreren. Maar wat doe je met een ex kater? Laten we voorop stellen, dekkaters hebben recht op een goed pensioen. Men moet altijd trachten de kater zelf te houden. Dat bent u hem verplicht. Toch kan ik me voorstellen dat het wel eens moeilijk zou kunnen zijn en om wat voor reden dan ook überhaupt niet mogelijk is. Maar het mag nooit zo zijn dat ex katers maar als een paar oude schoenen van de hand worden gedaan! Er zijn diverse manieren om een ex kater weer zindelijk te krijgen. Sommige leren het nooit af, weer andere passen zich aan. Het heeft ook alles te maken met de groep waarin hij terecht komt. En hoe hij zich opstelt als ex macho! En och, als u het zo plezierig vindt een dekkater te houden en er een deel van uw leven mee te delen. Hij u zoveel mooie kittens heeft gegeven kunt u het hem dan kwalijk nemen als hij zo nu en dan eens een ongelukje heeft?
Ik hoop dat u weet waar u aan begint. Ik heb respect voor de dekkater eigenaar. Zonder hen geen kittens, geen shows, etc! Dekkatereigenaar zijn is zeker geen lolletje. Vaak is de achterklap en jaloezie reden om vroegtijdig te stoppen en dat is jammer. Reeds nu merkt men dat bij sommige rassen de keuze van katers beperkt is. Aan dekkingen verdienen is onzin. Mensen die zulke uitlatingen doen weten niet waar ze over hebben. Degene onder ons die een kasboek bijhouden van hun cattery kunnen dat beamen. Dekkaters vergen veel investeringen niet alleen van uzelf maar vooral van uw portemonnee. Begin er niet aan als u het niet kunt betalen. Een buitendekking halen is dan veel goedkoper! Bovendien bent u dan niet afhankelijk van uw eigen kater. Uw bent in de keuze van katers veel minder beperkt als u er zelf geen bezit. Als katereigenaar maak je vaak de afweging, zal ik m'n eigen of toch maar een andere kater gebruiken. Och hij heeft al een poosje geen dekking gehad vooruit dan maar weer. U fokt dan niet. U produceert slechts. Toch is er niets op tegen een combinatie enkele malen te herhalen. Integendeel als een nest goed is gelukt waarom niet. Vaak willen mensen kittens uit bewezen combinaties. Kater eigenaren staan borg voor de continuïteit voor het ras wat zij fokken.
Mocht u na het lezen van dit artikel nog steeds dekkater eigenaar worden, dan ben ik ervan overtuigd dat het u zal lukken. Ik hoop dan van harte dat u net als ik zeer veel plezier aan het houden en houden van dekkaters mag beleven.
Henk Keers
Cattery Siau Tsj'oe
Het houden van een dekkater doe je niet zomaar. Dat is een roeping waarbij kennis van de kat in het algemeen strikt noodzakelijk is. Een kater is het belangrijkste dier in uw cattery. Gedurende zijn leven is hij in staat meer kittens te produceren dan welke poes dan ook. Een dekkater in opleiding groeit op in het huis van zijn eigenaar. Hij beschouwd zich als een volwaardig lid van de familie. Hij geniet als zijn eigenaar hem aanhaalt en complimentjes geeft. Hij kent zijn eigenaar door en door en de eigenaar kent de streken van z'n kater. Een toekomstig dekkater wordt geleidelijk en onder begeleiding in zijn nieuwe verblijf geïntroduceerd. Hij verblijft iedere dag, telkens een beetje langer samen met zijn eigenaar in zijn nieuwe omgeving totdat hij er uiteindelijk geheel vertrouwd mee is geraakt. Op zijn eerste werkdag is zijn eigenaar hem behulpzaam met de eerste poes. Spreekt hem geruststellend toe en begeleid hem naar zijn eerste dekking. Alleen op deze manier zal hij zijn nieuwe toekomst in het katerhuis aanvaarden en het vertrouwen in zijn eigenaar blijvend zijn. Daarentegen zal een kater die op vroege leeftijd plotseling uit zijn vertrouwde omgeving in een dekkater verblijf wordt geplaatst, zich daartegen verzetten, raakt gefrustreerd en zal zich verraden voelen. Hij zou in het ergste geval onbetrouwbaar en agressief kunnen worden. De eerste die dat zal merken is zijn eigenaar die hij niet meer zal vertrouwen! Spoedig zal dat lieve kleine speelse katje een afstandelijke en verbitterde kater zijn geworden welke wordt gevreesd door zijn eigenaar, stewards en keurmeesters.
Als u ondanks deze inleiding nog steeds van plan bent een dekkater aan te schaffen en u bereid bent uw kater vele uren gezelschap in het onder gesprietste dekkaterverblijf te houden lees dan gerust verder!
Dagelijkse beslommeringen
Als u heeft besloten dekkatereigenaar te worden kan het nuttig zijn eens een dekkatereigenaar te vragen eens een dagje te mogen meehelpen in de cattery of zomaar eens een praatje te maken over het reilen en zeilen van cattery. Ik ben er zeker van dat de meeste dekkater eigenaren u de zaken betreffende cattery management graag willen bij brengen.
Een belangrijke regel voor kater en eigenaar is regelmaat. Regelmaat en continuïteit geeft de kater een gevoel van bescherming en welbehagen. Het is zijn eigenaar die voor hem zorgt en op deze vaste tijden de aandacht geeft die hij nodig heeft. Mijn jongens kennen bijvoorbeeld het geluid van mijn auto. Ze weten dat ik altijd eerst bij hen kom alvorens het huis binnen te gaan. Maak dagelijks op gezette tijden het verblijf, de kattenbak en etensbakjes schoon gevolgd door een speel en opvrij uurtje. De visite wordt altijd luidkeels door mijn jongens geïnviteerd hen met een bezoekje in het katerhuis te vereren. Zij stellen het altijd zeer op prijs als men ook even bij hen op bezoek komt. Het is belangrijk dat een kat nooit mensenschuw wordt! Tenzij u een gefrustreerde en ongelukkige kater wilt hebben moet uw kater regelmatig een krolse poes ter dekking krijgen. Indien voor lange tijd geen poes voor hem beschikbaar is kunt u ook bijvoorbeeld een gesteriliseerde poes als gezelschap bij uw kater plaatsen. Zaak is dat u een dekkater nooit alleen in zijn katerhuis laat wonen. Als katereigenaar zult u zelf over voldoende fokpoezen moeten beschikken. Pas wanneer een kater zich heeft bewezen is het noodzakelijk te adverteren om voldoende poezen voor uw kater te krijgen. Hij moet worden geshowd om gezien te worden. Hierbij merk ik op dat het jammer is dat poezen eigenaren vaak alleen die katers kiezen die op zeker moment best in show worden. Het is algemeen bekend dat mooie katers niet per definitie mooie kittens te geven, integendeel. It takes two to tango! Shows zijn moment opnamen die door allerlei aangename maar ook minder aangename gebeurtenissen worden beïnvloed. Niet per definitie staan de beste katten op het podium!
Om een goede dekkatereigenaar te zijn is het niet alleen van belang de voor en nadelen van uw eigen poezenvolkje te kennen maar u moet ook in staat zijn de eigenschappen in andere bloedlijnen te herkennen. Voor de aanschaf van kater kan het ook van belang zijn het gedrag, stemming en reactie van de fokker van uw toekomstige kater te onderkennen. Maar al te vaak gebeurd het dat men elkaar na de verkoop van een kitten in de haren vliegt omdat het kitten niet aan de verwachting voldeed of iets dergelijks. Anderzijds kunnen er ook duurzame vriendschappelijke relaties ontstaan.
Dan hebben we nog de vraag moet ik een volwassen kater of een kitten kopen. Ik denk dat ieder dat voor zich moet uitmaken. Persoonlijk prefereer ik mijn jongens van kitten af om zodoende een sterke relatie met hen te kunnen opbouwen. Een oudere kat is qua karakter al geheel gevormd en zal zijn eigenaar die hem groot bracht missen. Hij zal daarom nooit echt innig met u worden. Daarentegen weet u wat u koopt. Anderzijds neemt u een zeker risico wanneer als u een jong kitten koopt. De ontwikkeling van het kitten zou wel eens anders zou kunnen verlopen dan waar u of de fokker op rekende. Kennis van bloedlijnen en hun ontwikkeling is ook hier van belang, maar ook niet altijd even betrouwbaar.
De aanschaf van een kater
Welke kater moet ik kopen? Dat is niet zo eenvoudig als het lijkt. We hebben keus genoeg omdat weinig katers nodig zijn voor de instandhouding van het ras. Ik zou het verkeerd vinden als men een kater koopt simpel en alleen omdat zijn vader of moeder een kampioen is. Het is beter eerst de stambomen te bestuderen om zodoende na te kunnen gaan welke lijnen de fouten in uw eigen stam kunnen elimineren. U koopt een kater in de eerste plaats voor uzelf! Daarbij is kennis van de standaard, foklijnen en katten die op stambomen van het kitten staan strikt noodzakelijk. Ik memoreerde al even, mooi x mooi is niet per definitie mooi maar heeft in belangrijke mate te maken met de fokmethode die men hanteert en de mate van inteelt (inbreeding) van beide katten. Katten met een hoge inbreedings graad vererven in de regel gelijkmatiger dan een die een out-
Dekkaterbehuizing
Maak niet de klassieke fout. Een dekkater kan niet naar behoren in een achterkamertje in huis worden gehouden! Ik heb sommige cattery's bezocht waar open katers in huis rond liepen z.g. omdat ze niet, of af en toe wat sproeiden. Afgezien het feit dat je bijna vlak ging van de stank toen de voordeur open ging, vroeg ik me af waarom het behang er dan zo geel uitzag en de deuren zo dik waren. Helaas is het herhaalde malen voorgekomen dat huizen en eigenaren moesten worden ontzet omdat de situatie maatschappelijk gezien, onhoudbaar was geworden! Een dekaterverblijf is dan ook puur noodzakelijk en dat betekend een flinke aanslag op uw portemonnee! Een dekkaterverblijf zou zich bij voorkeur apart van huis moeten bevinden maar wel in het zicht van bijvoorbeeld de keuken. De kater kan dan oogcontact houden met zijn eigenaar als deze de dagelijkse huishoudelijke handelingen verricht. Bovendien kan de eigenaar gemakkelijk de kater controleren wat handig is als hij een poes op bezoek heeft. Het verblijf is bij voorkeur van steen opgetrokken en is natuurlijk tochtvrij en waterdicht. Het beschikt over voldoende ramen waardoor daglicht kan toetreden en de kater naar buiten kan kijken als het slecht of koud weer is. De ruimte is minsten 6 m2 en stahoogte. Het is ruim genoeg voor een stoel voor de eigenaar. De ruimte voorziet verder in een slaapgelegenheid en vluchtplankje aan de muur of liever een vrijstaande klimpaal die de kater de nodige vlucht mogelijkheden moet geven als poes gedekt is. Ik heb mijn katers op een verhoogde plastic krat met daarop een verwarmde plastic mand gegeven. Op die manier staan ze vrij van de grond en heeft tocht geen kans. Bovendien kunnen de dekjes regelmatig worden verwisseld als katerlief weer eens in zijn mandje heeft gepiest! Ook ideaal voor poes die op bezoek komt. Besmetting en infecties hebben zo weinig kans. Uiteraard is het verblijf geïsoleerd en verwarmbaar tot een huiskamer temperatuur. CV is ideaal maar elektrisch of een gasgevelkachel is ook mogelijk. Denkt u wel om een thermostaat en alle overige installatietechnische en bouwtechnische veiligheid voorschriften alsmede eisen van nutsbedrijven en overheid! Het verblijf moet verder worden voorzien van een wenkooi voor een bezoekende poes. Stromend warm en koud water bij de wasgelegenheid is gezien de hygiëne noodzakelijk. Een radio geeft uw kater de nodige afleiding als u niet aanwezig bent. Het verblijf moet gemakkelijk zijn te reinigen, bijvoorbeeld wanden en vloer betegeld. De vloer is voorzien van een schrobputje. Op de vloer legt u een vloerkleedje of iets dergelijks. Mijn katers dekken overal, maar op de vloer uitsluitend als er een dekkleedje ligt. Er zijn ook voldoende speeltjes aanwezig zoals bijvoorbeeld een krab of klimpaal. Hygiëne is zeer belangrijk binnen een cattery en speciaal binnen het katerverblijf. Daar komen regelmatig vreemde katten waarvan je niets weet met alle risico's van dien. Als dekkater eigenaar loop je willens en wetens grote risico's welke je door goede hygiëne tot een minimum kunt beperken. Daarom is naast de dagelijkse reiniging, eens per week een zeer grondige sopbeurt noodzakelijk! Daarna desinfecteert u het verblijf met een desinfectans. Ik gebruik zelf Natrium Hypochlorid (Bleekwater) m.i. nog steeds de beste en goedkoopste desinfectans. Wel goed naspoelen! De dekkater moet om een gelukkig leven te kunnen leiden de beschikking hebben over een buitenren met daarin gras afgewisseld met verharding en klimgelegenheden. Een buitenren kan nooit groot genoeg zijn maar bijv. 3x2 meter is naar mijn menig minimaal. Als we bedenken dat een dekkater soms wel zijn leven lang in het verblijf moet doorbrengen is dergelijke behuizing toch niet te veel gevraagd!
De gebeurtenis
Het is altijd te prefereren de jonge kater de eerste dekking met een ervaren poes te laten geschieden. Het liefst een die hij kent maar dat is niet perse noodzakelijk. De ervaren poes weet wat er moet gebeuren en zal het de aspirant kater zo makkelijk mogelijk proberen te maken. Vaak zijn jonge katers erg opgewonden en impulsief. Hij zal dan ook flink gehavend uit de strijd kunnen komen als de poes nog niet gereed is voor de dekking en u niet op tijd bent om in te grijpen. Daarom is het noodzakelijk dat u een wenkooi in het dekkaterverbijf heeft. Zelf zet ik de poes indien nodig, een paar uur in de wenkooi om even bij te komen zonder dat ze meteen door een hitsige kater wordt lastig gevallen. Pas als de kater wat meer ervaren is zal hij ook de wat lastige poezen aan kunnen. Ik ben van mening dat de eigenaar in de buurt moet zijn als de kater de poes voor de eerste keer dekt. Ten eerste omdat u niet kunt verkopen dekgeld te innen zonder dat u er zeker van bent dat de poes überhaupt is gedekt. Maar ook omdat poezen bang kunnen zijn en daardoor agressief tegen de kater en in een enkel geval ook tegen u. De dekkatereigenaar zal dan de poes geruststellend moeten toespreken en proberen haar op haar gemak te krijgen. Bovendien kunt u meteen ingrijpen mocht het niet meteen liefde op eerste gezicht zijn. Alleen wanneer een kater ervaren is kunt u hem daarna zijn werk alleen laten uitvoeren. Soms is het een lust om te zien hoe vindingrijk een kater kan zijn bij een moeilijk te benaderen poes. Soms zult u moeten helpen met een dekking. Er zijn van die onrustige poezen die zich moeilijk laten dekken. Klemmen hun achterste zo heerlijk vast aan de grond, staart tussen benen, weer andere staan nooit stil en meer van die ongelukkige posities. In dat soort gevallen zult u uw kater een handje moeten helpen en poes in een goede positie voor de kater moeten manoeuvreren. Dan komt het aan op het vertrouwen dat u geniet van uw kater. Laat nooit een bezoekende poes bij uw andere cattery katten. Iedere cattery heeft z'n eigen beestjes om het maar eens simpel te stellen. Wanneer u een poes ter dekking krijgt moet u haar eerst nakijken op vlooien, geldige FELV en FIV test, geldige entingen kattenziekten en calicivirussen. U kijkt ook meteen of haar oren schoon zijn, ogen (derde ooglid en mond (slijm etc) maar ook of de nagels zijn geknipt. Ik ben van mening dat een poes in topconditie moet zijn alvorens men haar ter dekking aanbied. Als een poes niet in conditie is mag je ook niets van haar verwachten. Ik begeef me op glad ijs maar in dit traject zou het naar mijn mening nuttig zijn ook op FIP te testen. Een verhoogde titer is weliswaar geen aanwijzing op de bevreesde ziekte maar wel een signaal dat poes bezig is een virus te bestrijden. Je kunt je afvragen of je zo'n poes nu juist moet belasten met alle stress rondom de dekking en zwangerschap in het algemeen!
Poezen eigenaren moeten de dekkater eigenaar vragen de testen van kater te mogen inzien alvorens men zijn poesje ter dekking af geeft. Beide partijen behoren zich ervan te overtuigen dat aan alle voorwaarden is voldaan, niet alleen voor hun henzelf maar ook aan die van hun vereniging. Dit voorkomt teleurstellingen achter af.
Als kater eigenaar beoordeeld u de algemene conditie van de poes. Poezen kunnen meteen na aankomst enorm krols zijn andere wachten rustig een paar uur sommige wel een paar dagen voordat ze de kater toelaten. Wat er ook gebeurd als dekkater eigenaar moet u erop letten dat poes eet en drinkt. Van de dekkingen zult u een record bij moeten houden met daarop datum van de dekking. Naam van de poes en eigenaar etc. Zelf heb ik daarvoor een computerprogramma waarin alle records worden bijgehouden. De eigenaar van de poes krijgt van mij verder een dekkontrakt waarin exact staat vermeld welke voorwaarden en service zij voor het dekgeld mogen verwachten. Daarnaast geef ik aan, de eerste dag van de dekking en de dag waarop het nest mogelijk geboren gaat worden. Helaas is dit nog niet standaard of verplicht gesteld door de verenigingen maar ik kan het een ieder aanraden. Daarnaast moet een dekkater eigenaar voldoende genetisch onderlegd zijn om poezen eigenaren te adviseren t.a.v. passende lijnen en kleurvererving. Toegegeven een hoop papierwerk maar voor de continuïteit van het ras strikt noodzakelijk! Als kittens geboren zijn doet u er goed aan het nest te gaan bekijken wanneer dit een week of 10-
Mocht u na het lezen van dit artikel nog steeds dekkater eigenaar worden, dan ben ik ervan overtuigd dat het u zal lukken. Ik hoop dan van harte dat u net als ik zeer veel plezier aan het houden en houden van dekkaters mag beleven.
Henk Keers
Cattery Siau Tsj'oe
